Potworne narracje. Monstrualne imaginarium w literaturze dziecięcej, młodzieżowej i fantastycznej

Muzeum Książki Dziecięcej w Warszawie, 17-18 maja 2019

 

Informacje ogólne

Koło Naukowe Baśni, Literatury Dziecięcej i Młodzieżowej i Fantastyki UW oraz Muzeum Książki Dziecięcej w Warszawie zapraszają na ogólnopolską konferencję naukową „Potworne narracje. Monstrualne imaginarium w literaturze dziecięcej, młodzieżowej i fantastycznej”, która odbędzie się w gmachu Biblioteki Publicznej m. st. Warszawy – Biblioteki Głównej Województwa Mazowieckiego przy ul. Koszykowej 26/28 w dniach 17-18 maja 2019 r.

„Istnieją dwa rodzaje lęku: racjonalny i irracjonalny. (…) Bać się potwora, który czai się pod naszym łóżkiem – to lęk racjonalny, ponieważ w każdej chwili pod łóżkiem może czaić się potwór gotów pożreć nas do ostatniej kosteczki” – poucza czytelnika Lemony Snicket w „Serii niefortunnych zdarzeń”. W ten sposób, wbrew uspokajającym pocieszeniom tych, którzy głośno przeczą istnieniu potworów, daje wyraz nieodpartemu przekonaniu o ich realności.

„Potwory muszą istnieć, bo jak inaczej moglibyśmy istnieć my?” – zauważa Jeffrey Jerome Cohen w kluczowym dla rozwoju monster studies artykule „Monster Culture” z 1996 r. Pleniąc się w miejscach, gdzie nie dochodzi światło i ludzki wzrok, krążąc pod postacią smoków i lwów na obrzeżach dawnych map, potwory wyznaczają granice znanego, normalnego, ludzkiego świata. Są uosobieniem Innego, kwintesencją wszystkiego, co obce, wykluczone, wyparte i wrogie. Możemy przeglądać się w nich jak w krzywym zwierciadle, widząc w nich ostrzeżenie przed transgresją lub – paradoksalnie – zachętę do wykroczenia poza ciasne ramy normalności. To oddziaływanie figury potwora ma wyjątkowe znaczenie w przypadku literatury przeznaczonej dla młodego człowieka, który wciąż buduje swoją tożsamość.

Poszukiwanie własnej drogi często wiąże się z poczuciem zagrożenia, szczególnie jeśli na ten trudny proces nakładają się lęki i frustracje wynikające na przykład z relacji podległości. Monstrualne wizerunki przedstawicieli władzy – rodziców, opiekunów i nauczycieli – pozwalają na odreagowanie napięcia w fikcyjnej przestrzeni utworu narracyjnego. O ile jednak czarownica z Jasia i Małgosi, choć może być interpretowana jako potworna dublerka oziębłej matki, mieszka poza granicami ludzkiego świata, o tyle „Wiedźmy” Roalda Dahla czy kontrolowany przez kosmitów wicedyrektor Chapman z serii „Animorfy” K.A. Applegate ukrywają swoją monstrualność w samym sercu bezpiecznej – jakby się wydawało – ekumeny. Potwór w masce burzy jasno zakreślone granice między „nami” a „nimi”, kwestionuje grupowe tożsamości i stereotypowe przekonania, wprowadza grozę, niepokój i rozchwianie. Bywają jednak także potwory dobre: czasem mimo swojej odmienności – a może właśnie dzięki niej – bestia okazuje się bardziej ludzka od człowieka, obnażając całe zło naszej cywilizacji.

Samo dziecko, postrzegane jako jednostka jeszcze nieuformowana i nieuspołeczniona, również może nabrać cech potwornych – wystarczy wspomnieć „Tam, gdzie żyją dzikie stwory” Maurice’a Sendaka czy „Stasia Straszydło” Heinricha Hoffmanna. Doświadczeniem własnej monstrualności – a zatem i obcości – stają się nieraz zmiany hormonalne i anatomiczne okresu dojrzewania. „Bywało, że spojrzawszy znienacka w lustro, doznawał szoku na widok obcego monstrum, które zajęło jego miejsce w głębi szklanej tafli” – pisze Małgorzata Musierowicz w powieści „Sprężyna”, z kolei u bohaterki horroru „Ginger Snaps” pokwitanie wiąże się z dosłowną transformacją w potwora.

Wspomniane tu wątki to tylko wąski wycinek nadzwyczaj obszernej i różnorodnej tematyki potworności. Pragniemy, by nasza konferencja stała się miejscem refleksji nad jej obecnością, funkcją i przemianami w literaturze dziecięcej, młodzieżowej i fantastycznej, a kontekstowo także w szeroko rozumianej popkulturze. Jak objawia się potworność? Jaką odgrywa rolę w danym kontekście historycznym i społecznym? W jakich konwencjach jest przedstawiana – niepokoju, wstrętu, a może fascynacji i podziwu?

Zapraszamy do przesyłania abstraktów wystąpień konferencyjnych. Zagadnienia, które szczególnie nas interesują, to:
• potwory, straszydła, poczwary – bohaterowie dziecięcych koszmarów;
• symbolika postaci potwora;
• potwór a estetyka grozy;
• potwór jako Inny – budowanie tożsamości na podstawie relacji odmienności;
• potwór – drapieżnik czy ofiara? – kulturowe przemiany figury potwora;
• teratologia – fizyczne piętno potworności, ciało zdeformowane i wynaturzone;
• „potworne” metamorfozy i cielesność przeobrażona – wilkołaki, wampiry, ludzie-zwierzęta, ludzie-maszyny;
• potwory piękne i niebezpieczne – potworność w sferze moralnej, duchowej, emocjonalnej;
• dychotomia człowiek-monstrum – ludzie o potwornych skłonnościach i potwory z ludzką twarzą;
• dzieci-potwory – literackie przedstawienia dziecka jako diabełka w tekstach moralizatorskich i antypedagogicznych;
• od horroru po romans – peregrynacja potwora po różnych gatunkach literackich.

Zróżnicowanie i wieloznaczność postaci potwora nie pozwala wyczerpać problematyki konferencji w tych kilku punktach. Zachęcamy do zgłaszania własnych propozycji, wykraczających poza wymienione zagadnienia.

Konferencja jest bezpłatna. Nie zapewniamy i nie pokrywamy kosztów zakwaterowania. Pierwszego dnia konferencji Muzeum Książki Dziecięcej serdecznie zaprasza wszystkich uczestników na obiad, a drugiego dnia na przekąski.

Planowana jest publikacja pokonferencyjna.

I am text block. Click edit button o change this text. Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Ut elit tellus, luctus nec ullamcorper mattis, pulvinar dapibus leo.

Data nadsyłania zgłoszeń konferencyjnych

Na zgłoszenia tematów wraz z abstraktami (do 300 słów) czekamy do 11 marca 2019 r.

Prosimy o przesyłanie ich drogą elektroniczną na adres mailowy k.basni.uw@gmail.com.

Wyboru propozycji dokonamy metodą „blind review” – prosimy zatem o podanie wszelkich danych (imię i nazwisko, afiliacja, tytuł) w treści maila; załącznik w formacie .doc lub .pdf zatytułowany konfpotwory_abstrakt powinien zawierać wyłącznie tytuł wystąpienia oraz treść abstraktu.

O zaakceptowaniu bądź odrzuceniu zgłoszenia zostaną Państwo powiadomieni oddzielnym mailem do 23 marca 2019 r.

I am text block. Click edit button to change this text. Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Ut elit tellus, luctus nec ullamcorper mattis, pulvinar dapibus leo.

Kontakt do organizatorów

k.basni.uw@gmail.com

Strona konferencji

Skip to content
escort bayan gorukle escort
escort bayan gorukle escort bayan
escort bayan escort bayan escort bayan escort bayan escort bayan alanya escort antalya escort eskişehir escort mersin escort alanya escort bodrum escort havalimanı transfer
canlı bahis yap kaçak iddaa oyna illegal iddaa oyna illegal bahis siteleri illegal bahis oyna bahis siteleri