dr hab.

Urszula Kowalczuk

adiunkt

DYŻURY

urlop naukowy

Zainteresowania naukowe

– kształtowanie się dyskursu historycznoliterackiego w drugiej połowie XIX i na początku XX wieku oraz geograficzne i socjologiczne uwarunkowania ówczesnych badań literackich (zwłaszcza nad literaturą romantyzmu);

– rola krytyki literackiej 2. połowy XIX wieku w tworzeniu diagnoz kulturowych; wypowiedzi protokrytyczne w publicystyce, intymistyce i epistolografii;

– zagadnienia biografii i biografistyki na przełomie XIX i XX wieku;

– formy literackiej i publicystycznej refleksji nad przeszłością w 2. połowie XIX wieku i przemiany metodologicznych podstaw ich badania;

Książki

Książki autorskie

U. Kowalczuk, Powinność i przygoda. Pisarze polscy drugiej połowy XIX wieku wobec kultury renesansu, Warszawa 2011.

U. Kowalczuk, Felicjan Faleński. Twórczość i obecność, Warszawa 2002.

Książki pod redakcją

Literatura i kultura lat 60. XIX wieku między polityką a prywatnością. Dyslokacje, red. naukowa U. Kowalczuk, D.W. Makuch, D.M. Osiński, Warszawa 2019.

Krytyka (literacka, teatralna, filmowa…) między 1864 a 1939 rokiem, red. P. Czarnecka, U. Kowalczuk, M. Krzyżanowska, Warszawa 2019.

Szkoła Główna. Kręgi wpływów 2, red. naukowa U. Kowalczuk, Ł. Książyk, Warszawa 2019.

Szkoła Główna. Kręgi wpływów, red. naukowa U. Kowalczuk, Ł. Książyk, Warszawa 2017.

Historie literatury polskiej 1864-1914, red. naukowa U. Kowalczuk, Ł. Książyk, Warszawa 2015.

Konstelacje Stanisława Brzozowskiego, red. naukowa U. Kowalczuk, A. Mencwel, E. Paczoska, P. Rodak, Warszawa 2012.

Śmierć w literaturze i kulturze drugiej połowy XIX wieku, red. naukowa U. Kowalczuk, E. Paczoska, Warszawa 2002.

Wybrane artykuły

U. Kowalczuk, Między Uniwersytetem Wileńskim a Szkołą Główną. Eliptyczność dziewiętnastowiecznych narracji o tradycji naukowej, w: Romantyzm uniwersytecki. Kulturotwórcza rola ośrodków akademickich w pierwszej połowie XIX wieku, red. E. Dąbrowicz, M. Lul, Białystok 2019, s. 45-69.

U. Kowalczuk, „Filomat-Konrad”. Komentarze do „Nieznanych pism Adama Mickiewicza” wydanych przez Józefa Kallenbacha, w: Mickiewicz wieszcz i przewodnik, red. naukowa A. Fabianowski, E. Hoffmann-Piotrowska, Warszawa 2019, s. 284–307.

U. Kowalczuk, Świadomość metodologiczna profesorów Szkoły Głównej. O kilku prelekcjach wstępnych, w: Szkoła Główna. Kręgi wpływów 2, red. naukowa U. Kowalczuk, Ł. Książyk, Warszawa 2019, s. 23–48.

U. Kowalczuk, Wincentego Pola „Pamiętnik do literatury polskiej XIX wieku”. Geografia między historią literatury a autobiografią, w: Literatura i kultura lat 60. XIX wieku między polityką a prywatnością. Dyslokacje, red. naukowa U. Kowalczuk, D.W. Makuch, D.M. Osiński, Warszawa 2019, s. 343–360.

U. Kowalczuk, Kwestia miary. O pierwszych odczytaniach „Zygmunta Augusta” Lucjana Rydla, „Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia Historicolitteraria” 2019, nr 19, s. 144–164.

U. Kowalczuk, „Album biograficzne zasłużonych Polaków i Polek wieku XIX”. Warsztatowe studia przypadków, „Poznańskie Studia Polonistyczne. Seria Literacka” 2019, t. 35 (55), s. 163–192.

U. Kowalczuk, Odeskie konteksty biografii i twórczości Adama Mickiewicza w pracach historycznoliterackich 2. połowy XIX wieku, w: Odessa i Morze Czarne jako przestrzeń literacka, red. J. Ławski i N. Malutina, Białystok 2018, s. 223–244.

U. Kowalczuk (współautorstwo z Tomaszem Sobierajem), Wstęp, do antologii Krytyka literacka lat 1864-1894 wobec poezji. Sądy — problemy — postulaty, wybór tekstów zespół PNAMC, https://pnamc.ehum.psnc.pl/[strona projektu badawczego realizowanego w ramach grantu NPRH 11 H 11 013880: Poezja na marginesie cywilizacji. Degradacja i odrodzenie twórczości poetyckiej w latach 1864-1894. (podstawa bibliograficzno-materiałowa)].

U. Kowalczuk, „Środek Europy”. Geograficzna rama historycznoliterackiej opowieści Bronisława Chlebowskiego, w: Problemy literatury i kultury modernizmu w Europie Środkowo-Wschodniej (1867-1918), t. 2: Doświadczenia tekstu, red. naukowa E. Paczoska, I. Poniatowska, M. Chmurski, Warszawa 2017, s. 143-185.

U. Kowalczuk, Poezja i poeci między krytyką a historią literatury. Uwagi po lekturze kilku recenzji Stanisława Tarnowskiego, „Wiek XIX. Rocznik Towarzystwa Literackiego im. Adama Mickiewicza”, R. X (LII) 2017, s. 43-58.

U. Kowalczuk, „Mapografia” Zygmunta Glogera. Kilka uwag o „Geografii historycznej ziem dawnej Polski”, „Bibliotekarz Podlaski” 2017, nr 1, s. 29-50.

U. Kowalczuk, Bronisław Chlebowski w kręgu Szkoły Głównej, w: Szkoła Główna. Kręgi wpływów, red. naukowa U. Kowalczuk, Ł. Książyk, Warszawa 2017, s. 299-325.

U. Kowalczuk, Przeszłość i przyszłość (historii) literatury według Stanisława Pigonia. Kilka (około)wojennych wypowiedzi z „Panem Tadeuszem” w tle, w: Między pamięcią a projektem przyszłości. Doświadczenie historii w literaturze polskiej lat 1914-1918, pod red. D. Kielak, M. Makowskiej, J. Niewiarowskiej, Warszawa 2016, s. 249-275.

U. Kowalczuk, Wojna jako okoliczność lektury. Wokół „Rozwoju kultury polskiej w treściwym zarysie przedstawionego” Bronisława Chlebowskiego, w: Na granicy epok. O literackich dyskursach lat 1914-1918 w stulecie wybuchu I wojny światowej, pod red. D. Kielak, M. Makowskiej, J. Niewiarowskiej, Warszawa 2015, s. 119-139.

U. Kowalczuk, Bronisław Chlebowski jako krytyk historii literatury, w: Historie literatury polskiej 1864-1914, red. naukowa U. Kowalczuk, Ł. Książyk, Warszawa 2015, s. 235-252.

U. Kowalczuk, „Dzieci” Bolesława Prusa, czyli „robota nad wolnością”, „Prace Filologiczne. Literaturoznawstwo” 2014, nr 4 (7), s. 69-83.

U. Kowalczuk, Przypominanie. Konstancji Morawskiej powroty do przeszłości, „Wiek XIX. Rocznik Towarzystwa Literackiego imienia Adama Mickiewicza” 2013, R. VI (XLVIII), s. 89-110.

U. Kowalczuk, Kazimierz Chłędowski i zapomniane aspekty galicyjskiego śmiechu. Rekonesans, „Przegląd Filozoficzno-Literacki” 2013, nr 1-2 (36): Modernizm[y] Europy Środkowo-Wschodniej, s. 325-343.

U. Kowalczuk, „Tragedia”/ „tragizm”/ „tragiczność” w dyskursie krytycznym Walerego Gostomskiego, „Prace Filologiczne. Literaturoznawstwo” 2013, nr 3(6), część 2: Metamorfozy, s. 47-68.

U. Kowalczuk, Wartościowanie poezji w „Zarysie literatury polskiej z ostatnich lat szesnastu” Piotra Chmielowskiego. Kilka punktów widzenia, „Poznańskie Studia Polonistyczne. Seria Literacka” 19 (39), Poznań 2012, s. 61-74.

U. Kowalczuk, Dylemat podróży — „Podróż do Włoch” Józefa Kremera i „Podróż po Włoszech” Hipolita Taine’a, „Prace Filologiczne”, t. LVII (seria literaturoznawcza, podróż do Włoch), Warszawa 2009, s. 163-182.

Zakład

Zakład Literatury i Kultury Drugiej Połowy XIX Wieku

Funkcje

Kierownik Zakładu Literatury i Kultury Drugiej Połowy XIX Wieku

Zastępczyni Redaktor naczelnej „Prac Filologicznych. Literaturoznawstwa”